Việt Nam sẽ làm gì nếu Trung Quốc tuyên bố ADIZ trên Biển Đông?


(An ninh Quốc phòng) - Dư luận còn chưa hết thất vọng khi Bản Tuyên bố chung đoản mệnh về Biển Đông của ASEAN tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN – Trung Quốc bị rút lại ngay sau công bố, thì nay lại bị dội thêm gáo nước lạnh khi Thủ tướng Hun Sen tuyên bố “Campuchia sẽ không ủng hộ phán quyết của tòa trọng vụ Philippines kiện Trung Quốc”, còn Thủ tướng Lào thì kêu gọi ‘đàm phán song phương’ về vấn đề Biển Đông. Có thể thấy, Trung Quốc đã phần nào thành công trong việc chia rẽ ASEAN, nhưng đó chưa phải là điều đáng sợ nhất, nước cờ tiếp theo của Trung Quốc trên Biển Đông còn nhạy cảm, nguy hiểm đến an ninh chủ quyền của Việt Nam gấp nhiều lần. 

Theo dự đoán của đại đa số giới chức ngoại giao và các chuyên gia an ninh quốc tế, bước kế tiếp của Trung Quốc để áp đặt chủ quyền của họ trên Biển Đông sẽ là tuyên bố thiết lập Vùng Nhận dạng Phòng không (ADIZ). Trong một bài viết đăng trên tạp chí National Interest (Mỹ), chuyên gia Alexander Vuving cho rằng, việc Trung Quốc thiết lập trái phép ADIZ chỉ là vấn đề thời gian. Đánh giá của ông Vuving cũng như giới chuyên gia ngày càng được củng cố khi hai tuần trước, một nguồn tin trong nội bộ Quân đội Trung Quốc (PLA) đã tiết lộ với báo SCMP (Hong Kong) rằng, Bắc Kinh đang rục rịch chuẩn bị thiết lập ADIZ trên Biển Đông. Mạng xã hội mấy ngày gần đây thậm chí còn chia sẻ nhận định của hãng Reuter rằng, nhiều khả năng Trung Quốc sẽ tuyên bố việc thiết lập trái phép này trước đầu tháng 7/2016.

Trung Quốc ngang ngược bố trí tên lửa phòng không ở đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, có thể là tiền đề để Bắc Kinh thiết lập vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) ở Biển Đông. Ảnh: GoogleEarth/FoxtrotAlpha

Trung Quốc ngang ngược bố trí tên lửa phòng không ở đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, có thể là tiền đề để Bắc Kinh thiết lập vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) ở Biển Đông. Ảnh: GoogleEarth/FoxtrotAlpha

Soi chiếu lại các hành động trái phép của Trung Quốc trên các quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc chủ quyền Việt Nam như bồi đắp và cải tạo trái phép hơn 1.000 héc-ta đất; xây dựng đường băng quân sự; đặt radar; điều động máy bay chiến đấu và tên lửa tầm xa… có thể là tiền đề để Bắc Kinh ngang nhiên thiết lập ADIZ trên Biển Đông.

Chiếc vận tải cơ quân sự C-295M thứ ba mang số hiệu 8903 cũng đã được công ty Airbus DS bàn giao cho Không quân Việt Nam tháng 5/2015.

Chiếc máy bay vận tải cơ quân sự C-295M thứ ba mang số hiệu 8903 đã được công ty Airbus DS bàn giao cho Không quân Việt Nam tháng 5/2015.

Nếu những dự đoán trên là đúng thì đây là một quyết định đầy toan tính của Trung Quốc nhằm đón đầu phán quyết của Tòa Trọng tài Thường trực Quốc tế The Hague về việc Philippines kiện bản đồ “đường lưỡi bò” mà Trung Quốc tự vẽ ra. Để nếu trường hợp bản đồ “đường lưỡi bò” bị tòa án xem là phi pháp, thì ADIZ sẽ lập tức ADIZ sẽ thay thế bản đồ này như là một “công cụ pháp lý” để tiếp tục trắng trợn áp đặt chủ quyền Trung Quốc trên Biển Đông. Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh từng nhấn mạnh, ADIZ do Trung Quốc thiết lập trên Biển Đông thậm chí còn nguy hiểm hơn “đường chín đoạn”.

Điều có thể khẳng định chắc chắn là nếu Trung Quốc thực sự lập ADIZ trên Biển Đông sẽ có nhiều vùng chồng lấn lên chủ quyền với các nước trong đó có Việt Nam. Nếu im lặng đồng nghĩa với việc chấp nhận mất chủ quyền còn nếu không, Việt Nam và các nước sẽ phải làm thế nào để chặn đứng động thái đầy tính gây hấn này của Bắc Kinh?

Chuyên gia Alexander Vuving nhấn mạnh, trong khi ADIZ của Malaysia và Philippines có lẽ sẽ không khiến Bắc Kinh phải lo ngại, thì ADIZ do Việt Nam thiết lập sẽ buộc Trung Quốc phải xem lại quyết định của mình.

Chuyên gia Alexander Vuving nhấn mạnh, trong khi ADIZ của Malaysia và Philippines có lẽ sẽ không khiến Bắc Kinh phải lo ngại, thì ADIZ do Việt Nam thiết lập sẽ buộc Trung Quốc phải xem lại quyết định của mình.

Theo đánh giá của chuyên gia Alexander Vuving, các nước Philippines, Malaysia, mỗi nước đều sở hữu những con bài chiến lược nhất định, nhưng những con “át chủ bài” mạnh nhất có thể ngăn chặn Trung Quốc thiết lập ADIZ trên Biển Đông đang nằm trong tay Việt Nam. Lý giải thêm về nhận định này, ông Vuving nói, với vị trí chiến lược của Cảng Cam Ranh, thì Việt Nam mới là nước có thể khiến Trung Quốc “chùn tay” nhất trong số các bên liên quan đến tranh chấp Biển Đông.

Các chiến sĩ và trẻ em trên đảo Sinh Tồn

Các chiến sĩ và trẻ em trên đảo Sinh Tồn

Cũng theo ông Vuving “các nước Philippines, Malaysia, và Việt Nam cũng có thể thiết lập ADIZ của riêng mình để đối chọi lại Trung Quốc“. Chuyên gia này đặc biệt nhấn mạnh “trong khi ADIZ của Malaysia và Philippines có lẽ sẽ không khiến Bắc Kinh phải lo ngại, thì ADIZ do Việt Nam thiết lập sẽ buộc Trung Quốc phải xem lại quyết định của mình”.

Việt Nam có chủ quyền hợp pháp và không thể chối cãi trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa nhưng Trung Quốc ngang ngược phủ nhận điều đó và chiếm đóng phi pháp Hoàng Sa cùng một số đảo thuộc Trường Sa của Việt Nam. Theo người viết bài này, với việc thiết lập ADIZ trên Hoàng Sa và Trường Sa, đây sẽ là một tiền đề pháp lý để Việt Nam thực thi những tuyên bố chủ quyền hợp pháp của mình trên các quần đảo này. Đó là cách tốt nhất hóa giải, đáp trả chiêu “tuyên bố ADIZ” của Trung Quốc trên Biển Đông để tranh chấp chủ quyền.

Cờ Tổ quốc giữa biển Đông

Cờ Tổ quốc giữa biển Đông

Sự thách thức ngặt nghèo, nguy hiểm luôn là điều kiện cho những quyết định táo bạo có tính lịch sử. “Thay đổi cách đánh” trong Điện Biên Phủ là minh chứng và chắc chắn “Thay đổi cách đánh” trong tình hình hiện nay thì đã đến lúc Việt Nam phải quyết định.

Phan Vinh

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về banbientap@nguyenchivinh.org